Lichtvoetig reizen
door Nicola Perry
Deze wereld is een serieus oord. Iedereen verlaat haar in een kist. En voordat we in die kist belanden, bewandelen we een onveilig pad en proberen we onheil te vermijden, terwijl we daar ondertussen alsmaar bang voor zijn. Dit is de onaangename waarheid die ergens in ons achterhoofd op de loer ligt en een schaduw over ons leven werpt. We lijken op langdurige gijzelaars die rondom een kampvuur zitten en in een geest van kameraadschap samen met onze gijzelhouders moppen vertellen. Zelfs terwijl we plezier hebben, weten we dat ieder moment een van ons meegenomen kan worden en doodgeschoten.
Maar diegenen onder ons die een spiritueel pad bewandelen neigen ertoe te geloven dat er een betere manier is om in de wereld te leven dan in een voortdurende staat van angst te verkeren. In plaats van gebukt te gaan onder de dreiging van ziekte en rampen weten we dat er een manier is om lichtvoetig door de wereld te reizen; een manier waarop we veel minder zorgen hebben en een toekomst van hoop in plaats van wanhoop. Als Coursestudenten geloven we dat, naarmate we vorderen op ons pad naar God, de ultieme werkelijkheid langzaam maar zeker werkelijker voor ons zal worden. We zullen meer heilige ogenblikken hebben, we zullen wonderen ervaren. We zullen in toenemende mate in het licht van de Hemel leven in plaats van in de duisternis en zwaarte van de wereld. Hoewel we dezelfde aarde bewandelen als iedereen zullen we ons veilig en geliefd voelen, heel en in vrede, onbelast en gelukkig. We zullen leven in de werkelijke wereld.
Hoe doen we dat: lichtvoetig reizen?
Stel je eens voor dat je door het leven heengaat zonder de last van problemen, angsten, zorgen en ergernissen. Kun je je de bevrijding en vrijheid voorstellen die je zou voelen, en de lichtheid in je hart? Zou je reis door het leven dan niet een totaal andere ervaring zijn? Maar hoe leren we lichtvoetig te reizen?
Bevrijd je van de last van gebeurtenissen en situaties
Een goede start is om allereerst geen onnodige lasten te verzamelen en zoveel mogelijk 'kleine' vormen van onvrede los te laten. Werkboekles 5 herinnert ons eraan dat 'er geen kleine vormen van onvrede zijn. Ze verstoren mijn innerlijke vrede allemaal evenzeer' (Wd1.5.4:3-4). Toch voelt het ongetwijfeld gemakkelijker deze kleine ergernissen aan te pakken en we kunnen daarom veel voor onze vrede doen door er simpelweg alert op te zijn deze schijnbaar kleine vormen van onvrede niet te verzamelen, of ze snel weer los te laten.
Ons dagelijks leven is gevuld met kleine dingen om ons druk over te maken. Als we onszelf toestaan gedachteloos in die val te lopen kunnen we aan het eind van iedere dag wel helemaal terneergedrukt zijn door de stress van dit alles, ook al is er niets van al die vreselijke dingen gebeurd. Ik kreeg hierin onlangs een prachtige les toen ik naar de tandarts ging in de wetenschap dat ik een spuit zou krijgen voor de daaropvolgende behandeling. Ik was ontzettend angstig en bad om hulp terwijl ik in de tandartsstoel zat. Onmiddellijk kreeg ik een korte indruk van Jezus die naar me lachte. Hij nam dit kennelijk minder serieus dan ik! Het hielp me enorm en ik begreep de boodschap: is een heel kort pijnscheutje het waard om mijn geest mee te belasten? Ik denk eigenlijk van niet.
Ervan uitgaande dat we deze kleine en zinloze lasten regelmatig door de dag heen verzamelen, leert het Werkboek ons ieder uur even te stoppen en onze geest te bevrijden van datgene wat ons in het afgelopen uur heeft belast (zie bijv. Wd1.193.12). Op deze manier zijn we niet bezig een steeds groeiende zware last van irritaties en onvrede met ons mee te dragen.
Maar wat te doen met de 'grote' zaken die ons van streek maken? Wat doen we als we geconfronteerd worden met een van de ergste dingen die deze wereld ons te bieden heeft? Het kan verleidelijk zijn de waarheid overboord te gooien als we in een crisis raken, maar uiteindelijk zullen we hier alleen maar doorheen komen door het licht van de waarheid op de duisternis van ons lijden te laten schijnen. Ergens, midden in onze pijn, moeten we een weg zien te vinden om op een betekenisvolle manier met de waarheid in verbinding te komen. We moeten een manier zien te vinden ons het feit eigen te maken dat 'Er een andere manier is om hiernaar te kijken' (Wd1.33.3:4), iets dat ons zal helpen onze moeilijkheden in het juiste perspectief te brengen ten opzichte van de waarheid, iets dat ons uiteindelijk voorbij de duisternis weer naar het licht zal leiden. De belangrijkste manier waarop de Cursus ons traint dit te doen is natuurlijk op onze moeilijkheden te reageren door onze werkboekles voor de dag te herhalen.
Lichtvoetig reizen betekent niet dat er nooit meer iets naars met ons zal gebeuren - het betekent dat we, wat er ook gebeurt, het licht van de waarheid in onze geest binnenlaten. Dit licht wijst ons de weg naar een andere manier van waarnemen, smelt de pijn van de ervaring weg en onderwijst onze geest een diepgaande les: alle problemen zijn even betekenisloos; ze hebben geen substantie en geen werkelijke macht om ons te kwetsen. 'Grote' problemen zijn net zo illusoir als 'kleine'. Het leren van deze les (een les die we steeds opnieuw in heel veel verschillende situaties zullen moeten leren) markeert het dóórbreken van een diepere wijsheid en een grotere vaardigheid om het leven minder angstig te leven.
Bevrijd je van de last van ergernissen door middel van vergeving
Een belangrijke manier om ons van onze lasten te ontdoen is volgens de Cursus uiteraard door onze ergernissen los te laten. De uitwerking die vergeving op ons heeft wordt echter zwaar door ons onderschat. Kennelijk is het vasthouden aan ergernissen net zoiets als moeizaam vooruit proberen te komen onder een massieve last die ons volledig uitput:
Jij bent niet echt in staat moe te zijn, maar je bent zeer wel in staat jezelf uit te putten. De spanning van het constant oordelen is praktisch ondraaglijk. Het is merkwaardig dat zo'n afmattend vermogen zo intens gekoesterd wordt. (T3.VI.5:5-7)
Koesteren we onze oordelen juist niet? Gaan we er niet vanuit dat we ons zonder die oordelen beroofd zullen voelen? Niettemin maakt de Cursus, juist bij het thema vergeving, van zijn meest motiverende bewoordingen gebruik. Wanneer we ons niet bereid voelen te vergeven is het de moeite waard aan deze passages wat tijd te besteden. Het is moeilijk om bijvoorbeeld les 122 te lezen: 'Vergeving biedt alles wat ik wens' en dan nog volledig vast te blijven houden aan onze haat.
Wat we lijken te vergeten is dat wanneer we boos zijn, we meedogenloos zijn. Wrok en lichthartigheid gaan eenvoudigweg niet samen. Gezien de hoeveelheid tijd en energie die we besteden aan onze ergernissen en aan onze onwil deze werkelijk los te laten, is het geen wonder dat Jezus ons zonder omhaal zegt dat we 'ons vastberaden toegewijd hebben aan ellende' (T14.II.1:2). Daarentegen vertelt hij ons dat het zien van onze ergernissen als de illusies die ze zijn een intense opluchting zal zijn voor onze geest en dat, als we ze loslaten, we een gelukkige lach zullen ervaren en geen verdriet.
Het is de onwerkelijkheid van de zonde, die vergeving natuurlijk en volkomen zinnig maakt, een intense opluchting voor degenen die haar geven en een stille zegening waar ze ontvangen wordt. Ze duldt geen illusies maar verzamelt die lichthartig, met een lachje, en legt ze zachtjes aan de voeten van de waarheid. En daar verdwijnen ze totaal. (Wd1.134.6:1-3)
Bevrijd je van de last van plannen maken
Een andere belangrijke last is het plannen van onze toekomst. We maken plannen om onszelf te beschermen tegen ingebeelde bedreigingen zoals armoede. We maken plannen om de dingen te verwerven waarvan we besloten hebben dat ze belangrijk voor ons zijn. We maken plannen om zeker te stellen dat bepaalde zaken of mensen of situaties waaraan we gehecht zijn binnen ons bereik blijven of, als ze dat nog niet zijn, binnen ons bereik komen. Volgens ons is plannen maken essentieel en natuurlijk, het is een teken van intelligentie. Volgens Jezus echter houdt het plannen ons stevig geworteld in de wereld van illusies en is het een teken van onze totale onwetendheid van God en Zijn wetten. In werkboekles 135, waarin dit onderwerp uitvoerig wordt behandeld, vertelt Jezus ons dat ons obsessieve plannen, dat gecentreerd is rond ons lichaam en zijn behoeften, in feite datgene is wat ons ziek maakt. Zolang wij druk bezig zijn plannen te maken voor zijn verdediging hebben we zo'n verkeerde waarneming van ons lichaam en het doel ervan dat dit neerkomt op een aanval op het lichaam, en dientengevolge wordt het ziek. Maar als we begrijpen dat het een illusie is en we ons daarentegen richten op het uitvoeren van onze rol in Gods verlossingsplan, dan zal het lichaam voor ons gezond blijven zolang het nodig is:
Het lichaam onderwerpen aan de plannen die de ongeheelde geest opstelt om zichzelf te redden, maakt het lichaam zeker ziek. Het is niet vrij het middel te zijn dat meehelpt aan een plan dat zijn eigen bescherming verre te boven gaat en dat zijn diensten voor korte tijd behoeft. In deze hoedanigheid is gezondheid verzekerd. (Wd1.135.13:1-3)
Het tegengestelde van plannen is vertrouwen in de Heilige Geest. In plaats van onze eigen plannen voor de verdediging van ons lichaam uit te voeren, vragen we Hem wat Hij ons wil laten doen voor het verlossingsplan. We luisteren naar Zijn leiding en dan voeren we het uit. Dit betekent echter niet dat we onze agenda's moeten weggooien. De Heilige Geest kan deze vormen evengoed gebruiken als wij. Planning opgeven wil niet zeggen dat we in bed blijven liggen totdat een Stem ons vertelt wat we met onze dag moeten doen. Jezus vroeg Helen en Bill niet hun baan op te geven en de hele dag thuis te blijven zodat ze 'spontaan' zouden kunnen leven. Integendeel, hij gaf hen heel vaak leiding over hoe hun vele verantwoordelijkheden en interacties met anderen gebruikt konden worden ten behoeve van heelwording. Planning opgeven betekent echter wél dat we onze eigen ideeën opgeven over het doel van ons leven, ons tijdsschema en onze dagelijkse afspraken. Zodra we eenmaal voor een ander doel leven kunnen ons heel goed plannen worden gegeven om uit te voeren waar we zelf nooit aan gedacht zouden hebben. Het opgeven van onze plannen betekent, simpel gezegd, dat het hogere doel van de verlossing van de wereld belangrijker voor ons is dan het leven en de tijd van …… (vul je naam in!). Ons leven wordt dan 'een betekenisvolle ontmoeting met de waarheid' (Wd1.135.19:2), vol van vreugde. Onze geest is bevrijd van de last van ziekte en ons leven wordt steeds gelukkiger:
Je tegenwoordig vertrouwen in Hem is de verdediging die een ongestoorde toekomst belooft, zonder een spoor verdriet en met vreugde die gestaag groeit wanneer dit leven een heilig moment wordt, geplaatst binnen de tijd, maar met louter oog voor onsterfelijkheid. (WdI.135.19:1)
Wat een prachtig beeld! Wat een inspirerend visioen van wat ons leven zou kunnen zijn! En wat een mooie les: leven als het instrument voor een hoger plan - en dus leven op een manier die onze afzonderlijke belangen te boven gaat - is de manier waarop aan onze diepste behoeften voldaan wordt, onze behoeften aan vrede, veiligheid en geluk.
Bevrijd je van de last van gehechtheid aan materiële zaken
Een ander aspect van lichtvoetig reizen is ons te bevrijden van onze gehechtheid aan materiële zaken. Wanneer onze bezittingen - die we al bezitten of die we graag zouden willen bezitten - zoveel voor ons betekenen, houdt dit onze focus stevig verankerd in deze materiële wereld. Deze onjuiste waarneming, dat we bepaalde zaken nodig hebben vanwege de betekenis die we eraan toekennen, richt grote schade aan in onze geest.
Het koesteren van bepaalde bezittingen en toelaten dat de aanwezigheid hiervan in ons leven bepaalt hoe we over onszelf denken, is een aanval op onze eigen innerlijke vrede. We kunnen dit zien aan de hand van het extreme voorbeeld van een autistische persoon die in woede uitbarst omdat een van zijn favoriete voorwerpen niet ligt waar hij dit verwachtte, en waardoor zijn gevoel van veiligheid in de wereld volkomen is ondermijnd. Maar we zien niet dat onze 'mildere' versie - een vage angst voelen als er iets zou gebeuren met onze meest gekoesterde bezittingen - precies dezelfde mentale ziekte is. Ons gevoel van heelheid en veiligheid in de wereld hangt, voor dit moment, af van een voorwerp. Als we het zo samenvatten, lijkt dit dan niet absurd? Maar wie van ons kunnen in alle eerlijkheid zeggen dat we nooit aan die manier van denken ten prooi zijn gevallen?
Natuurlijk belasten materiële zaken ons ook wanneer een gehechtheid aan het bezitten ervan onze gehele manier van leven bepaalt. Misschien kiezen we er wel voor een groot deel van ons leven te spenderen aan het doen van zinloze dingen teneinde een flinke voorraad papieren strookjes en metalen schijfjes te verkrijgen, zodat we al die dingen kunnen kopen die ons volgens ons gelukkiger maken. We vragen dus niet aan de Heilige Geest wat Hij ons met ons leven zou willen laten doen, aangezien we dit zelf al besloten hebben.
We kunnen niet lichtvoetig reizen door een wereld waarin de materiële zaken om ons heen zoveel voor ons betekenen. We hebben al die voorwerpen alle betekenis gegeven die ze voor ons hebben en als we ze tot goden hebben gemaakt, heersen ze dienovereenkomstig over ons. Het alternatief is volgens Jezus om onze behoeften over te laten aan de Heilige Geest. Hij zal ons van alles wat we nodig hebben voorzien als we ons bevrijden van onze gehechtheid aan onze wereldse agenda's:
Wat van Hem tot jou komt, komt zonder dreiging, want Hij zal ervoor zorgen dat het nooit een donkere plek kan worden, verborgen in je geest en daar bewaard om jou pijn te doen. Onder zijn leiding zul je lichtvoetig over lichte wegen reizen, want Zijn zicht is steeds gericht op het einde van de reis, dat Zijn doel is. (T13.VII.13:3-4)
Een dieper begrip van de werkelijkheid
Begin je er al een beeld van te krijgen hoe lichtvoetig reizen er daadwerkelijk uitziet? We verzamelen geen kleine lasten, omdat we de zinloosheid ervan inzien. Als we met een crisis geconfronteerd worden reiken we uit naar de waarheid om ons erdoorheen te helpen. We laten onze ergernissen los omdat we begrijpen hoe onbeduidend ze zijn. Ons lichaam wordt gezond en ons leven steeds vreugdevoller als we leren onze eigenbelang los te laten en in plaats daarvan onze toegewezen plaats in Gods plan in te nemen. We bevrijden ons van onze gehechtheid aan materiële bezittingen en stellen in plats daarvan ons vertrouwen in de Heilige Geest die ons van alles zal voorzien wat we werkelijk nodig hebben om in de wereld te leven.
Om lichtvoetig te reizen hebben we 'verlichting' nodig - de verlichting die de donkere hoeken van onze geest verlicht, en onwetendheid en angst vervangt door wijsheid en begrip. Maar waaruit bestaat die verlichting? Wat is dit sprankje begrip dat de macht heeft om onmiddellijk onze ergernissen en angsten te laten wegsmelten alsof ze niets waren? Heel simpel, het is het diep doorvoelde begrip van de onwerkelijkheid van deze wereld en een acceptatie van de Hemel als de enige realiteit, een volmaakte realiteit waarin we totaal door God bemind en verzorgd worden. Als we werkelijk zouden begrijpen dat we geen verdedigingen nodig hebben - geen woede, geen oordeel, geen planning van onze toekomst - omdat we in een wereld van illusies leven, zouden we ons dan niet bevrijd voelen van onze lasten op een manier die al onze verdedigingen, oordelen en aanvallen nooit voor elkaar hebben gekregen? Als we ten diepste zouden accepteren dat deze zware wereld eenvoudig een illusie is en de Hemel de enige realiteit, zouden we dan nog enige reden hebben om ons angstig te voelen?
Lichtvoetig reizen heeft te maken met het diepgaande vermogen op een dieper niveau illusies werkelijk te benaderen als illusies, en een weigering je er dienovereenkomstig door terneer te laten drukken. Dit vraagt echter wel om flink wat spirituele spieroefeningen. Het is niet voldoende met onze woede om proberen te gaan door deze te ontkennen, op basis van een intellectuele benadering van het feit dat de wereld een illusie is. De illusie vindt manieren om ons steeds weer van streek te maken, totdat we uiteindelijk uit onze schijnvrede ontsnappen en ermee beginnen echt vergeving toe te passen! Steeds weer opnieuw wordt ons in de Cursus verteld dat onze enige uitweg uit de hel die we hebben gemaakt is door de duisternis naar het licht te brengen, wat betekent dat we ons ego recht in het gezicht moeten kijken voordat het zal verdwijnen in het niets dat het in feite is. Jezus waarschuwt ons ervoor ons ego al te snel af te doen als iets wat geen invloed op ons heeft. In werkelijkheid heeft het ego dit natuurlijk ook niet, maar in de tijd wel, totdat we werkelijk geleerd hebben zonder ego onze weg te bewandelen, iets dat nog niet velen van ons gelukt is:
Ik heb over het ego gesproken alsof het een losstaand ding was dat zelfstandig opereert. Dit was nodig om jou ervan te overtuigen dat je het niet luchtig weg kunt wuiven en moet beseffen hoeveel van je denken egogericht is. (T4.VI.1.3-4)
Conclusie
Lichtvoetig reizen heeft dus niets te maken met leven in de ontkenning van de duisternis die ons voortdrijft, een vrolijk gezicht op te zetten of als een gek achter de schermen te werken om ervoor te zorgen dat het leven zo verloopt als wij graag willen. Het gaat erom die duisternis onbevreesd onder ogen te zien omdat we weten dat de waarheid ons zal helpen dit anders te zien. Het gaat er eerder om het licht van de wijsheid in ons te laten dagen dan onze angsten op een intellectueel niveau weg te redeneren. Het gaat erom een diepe waarheid ons denken te laten verlichten en onze gids te laten zijn bij het tegemoet treden van de moeilijkheden die we tegenkomen, op een prachtige manier door Jezus samengevat als:
Niets werkelijks kan bedreigd worden.
Niets onwerkelijks bestaat.
Hierin ligt de vrede van God.
(T.Inl.2:2-4)
Return to top | Send Reader Feedback | | Printer friendly version
Dear friend: We offer the materials on this website to you in the hope that they can serve you well on your journey home. Your continuing donations support the work of the Circle of Atonement. Thank you.
Click here to make a Donation.
This material is copyrighted by the Circle of Atonement, P.O. Box 4238, W. Sedona, AZ 86340. All rights reserved. The opinions expressed are the personal interpretation and understanding of the author(s).
Please report problems to the webmaster.
